ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ '21

Ὅταν ἐπαινῶ τὴν ὁποίαν παραγγέλλει ἡ θρησκεία μας ἰσονομίαν μὴ νομίσετε ὅτι νοῶ ἰσοτιμίαν. Τοιαύτη ἰσοτιμία ἤθελε φέρει τὴν ἀναρχίαν. Αἱ νόμιμοι πολιτεῖαι πρέπει νὰ ἔχωσι καὶ ἄρχοντας καὶ ἀρχομένους καὶ χορηγοὺς τῆς ἀναγκαίας εἰς τὰς πολιτικὰς χρείας δαπάνης καὶ διοικητὰς τῆς χορηγίας. Τὸ ἐπρόβλεψεν καὶ τοῦτο ἡ ἱερά μας θρησκεία, «Τῷ τὸν φόρον τὸν φόρον, τῷ τὴν τιμὴν τὴν τιμήν». Ἀλλὰ τὴν τιμὴν πρέπει νὰ τὴν προσμένῃ ὁ χρηστὸς πολίτης, καὶ νὰ τὴν δέχεται ἀπὸ τὴν κοινὴν ψῆφον τῶν συμπολιτῶν του, ὅταν ἀληθῶς εἶναι τιμῆς ἄξιος, ὄχι νὰ τὴν ἁρπάζῃ μὲ βίαν ἢ μὲ δόλον, ὄχι νὰ παραγκωνίζῃ τοὺς ἀξιωτέρους του καὶ νὰ ἐνθρονίζεται αὐτὸς εἰς τὴν πρέπουσαν εἰς ἄλλους καθέδραν. Οἱ ἀρχόμενοι πάλιν χρεωστοῦν νὰ πείθωνται εἰς τοὺς ἄρχοντας, ὅταν οἱ ἄρχοντες τοὺς κυβερνῶσι κατὰ τοὺς νόμους· ὅταν δὲν ζητῶσιν ἀπ᾿ αὐτοὺς μικρὸν ἢ μέγα τίποτ᾿ ἄλλο παρὰ ὅτι ζητοῦν οἱ νόμοι· ὅταν δίδωσιν εἰς αὐτοὺς κατ᾿ ἔτος λογαριασμὸν ἀκριβέστατον εἰς τί καὶ διὰ τί ἐξώδευσαν τὸν συναθροισμένον ἀπὸ τοὺς ἱδρῶτάς των φόρον...

 Ο Λέων Σγουρός (... -  1208 ) ήταν  Βυζαντινός  άρχοντας του  Ναυπλίου  στις αρχές του  13ου αιώνα . Κληρονόμησε την ηγεμονία από τον πατέρα του  Θεόδωρο  πριν το  1200 . Επαναστάτησε το  1201  ενάντια στον αυτοκράτορα  Αλέξιο Γ'  και αυτονακηρύχθηκε άρχοντας.  Ο Λέων Σγουρός, όταν ανέλαβε την ηγεμονία του Ναυπλίου, βρισκόταν στην ακμή της ηλικίας του. Τότε επικρατούσε μια ακραία αντιπάθεια από τους αξιόμαχους νέους, τους αποκαλούμενους στρατιώτες προς τους ιερωμένους και τους μοναχούς. Μαζί με αυτούς και ο Λέων, ο οποίος ήταν διαποτισμένος από δυνατό μίσος και εχθρότητα.  Ο  Ορθόδοξος  κλήρος αντέδρασε, ο Λέων έλαβε δραστικά μέτρα και φυλάκισε τον αρχιεπίσκοπο Ναυπλίας. Στη συνέχεια κατέλαβε το  Άργος  και την  Κόρινθο , ενώ θανάτωσε τον εκεί αρχιεπίσκοπο γκρεμίζοντάς τον από τον  Ακροκόρινθο , αφού προηγουμένως τον τύφλωσε.   Κατόπιν εκσ...

Ούτε που δίνουμε πλέον σημασία όταν, μπροστά σε κάθε μικρή καθημερινή επιλογή μας, κάποιος μας ρωτήσει “σε τί χρησιμεύει” : Σε τί άραγε χρησιμεύει να διαβάσεις την Οδύσσεια ή ένα ποίημα της Σαπφούς; Σε τί άραγε χρησιμεύει να μελετήσεις λατινικά και ελληνικά; Σε τί άραγε χρησιμεύει να ακούσεις Mozart; Σε τί άραγε χρησιμεύει να επισκεφθείς τον Παρθενώνα; Σε τί χρησιμεύει να δεις το ηλιοβασίλεμα από τον υπέροχο ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο; Σε τί χρησιμεύει να θαυμάσεις τον πίνακα του Cezanne oι χαρτοπαίκτες; Σ’ αυτές τις παράλογες ερωτήσεις είχε ήδη απαντήσει εξαίρετα ο Αριστοτέλης σ’ ένα απόσπασμα από το έργο του Μετά τα φυσικά. Σε όποιον τον ρωτούσε “σε τί χρησιμεύει η φιλοσοφία” απαντούσε ότι η φιλοσοφία “δεν χρησιμεύει”, διότι δεν “κάνει εκδούλευση”, διότι είναι μια επιστήμη αυθύρπακτη που διδάσκει το δρόμο προς την ελευθερία: ακριβώς όπως ένας ελεύθερος άνθρωπος “υπάρχει για τον εαυτό του και όχι για κάποιον άλλον”  (Αριστοτέλης, Μετά τα φυσικά, μτφρ. Β. Κάλφας, βιβλίο Α’, ε...

Καθαρότατον ήλιο επρομηνούσε της αυγής το δροσάτο ύστερο αστέρι, σύγνεφο, καταχνιά, δεν απερνούσε τ’ ουρανού σε κανένα από τα μέρη και από κει κινημένο αργοφυσούσε τόσο γλυκό στο πρόσωπο τ’ αέρι, που λες και λέει μες στης καρδιάς τα φύλλα: Γλυκιά η ζωή και ο θάνατος μαυρίλα. Χριστός ανέστη! Νέοι, γέροι και κόρες, όλοι, μικροί – μεγάλοι, ετοιμαστείτε μέσα στες εκκλησίες τες δαφνοφόρες με το φως της χαράς συμαζωχτήτε ανοίξετε αγκαλιές ειρηνοφόρες μπροστά στους Αγίους και φιληθείτε! Φιληθείτε γλυκά, χείλη με χείλη, πέστε Χριστός ανέστη, εχθροί και φίλοι! Δάφνες εις κάθε πλάκα έχουν οι τάφοι, και βρέφη ωραία στην αγκαλιά οι μανάδες γλυκόφωνα, κοιτώντας τες ζωγραφι- σμένες εικόνες, ψάλλουνε οι ψαλτάδες λάμπει το ασήμι, λάμπει το χρυσάφι από το φως που χύνουνε οι λαμπάδες κάθε πρόσωπο λάμπει απ’ τ’ αγιοκέρι, όπου κρατούνε οι Χριστιανοί στο χέρι.

Χαλκόπλαστος γιὰ πάντα καβαλλάρης, ὁ στοχασμένος νά Κολοκοτρώνης! —Τὸ φύσημά σου ποῦ θὰ ξαναπάρῃς; Κάπου τὸ χέρι ἁπλώνεις· ποῦ τ' ἁπλώνεις; —Μακριὰ, πολὺ μακριά, ἀλλοῦ πέρα! Στ' ἁγνά· δὲν τὰ πατᾶς, δὲν τὰ ζυγώνεις· στὸν πόλεμο, στῶν ὅλων τὸν πατέρα, στὴ ρίζα, στὴν ἀγράμματη σοφία, στὴν κλεφτουριά, στοῦ Τούρκου τὴ φοβέρα!— —Καὶ γύρω σου κ' ἐμπρός σου ἡ Πολιτεία μὲ τὰ λογῆς παλάτια τὰ πλατιά, σκολειά, καζάρμες, θέατρα, ὑπουργεῖα; Μ' ἀποκρίθη:  —Τσεκούρι καὶ φωτιά! Πηγή: Κ. Παλαμᾶ, Ἅπαντα, Τόμος Ε΄. Γ΄ ΕΚΔΟΣΗ, ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΣΑΤΙΡΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΜΑΤΑ

Ἄκρα τοῦ τάφου σιωπὴ στὸν κάμπο βασιλεύει· Λαλεῖ πουλί, παίρνει σπειρί, κ᾿ ἡ μάνα τὸ ζηλεύει. Τὰ μάτια ἡ πείνα ἐμαύρισε· στὰ μάτια ἡ μάνα μνέει· Στέκει ὁ Σουλιώτης ὁ καλὸς παράμερα, καὶ κλαίει: «Ἔρμο τουφέκι σκοτεινό, τί σ᾿ ἔχω ῾γὼ στὸ χέρι; Ὁποῦ σὺ μοὔγινες βαρὺ κι ὁ Ἀγαρηνὸς τὸ ξέρει.»  Ὁ Ἀπρίλης μὲ τὸν Ἔρωτα χορεύουν καὶ γελοῦνε, κι ὅσ᾿ ἄνθια βγαίνουν καὶ καρποὶ τόσ᾿ ἄρματα σὲ κλειοῦνε. Λευκὸ βουνάκι πρόβατα κινούμενο βελάζει Καὶ μὲς τὴ θάλασσα βαθειὰ ξαναπετειέται πάλι, Κι᾿ ὁλόλευκο ἐσύσμιξε μὲ τ᾿ οὐρανοῦ τὰ κάλλη. Καὶ μὲς τῆς λίμνης τὰ νερά, ὅπ᾿ ἔφθασε μ᾿ ἀσπούδα Ἔπαιξε μὲ τὸν ἴσκιο τῆς γαλάζια πεταλούδα, Ποὺ εὐωδίασε τὸν ὕπνο της μέσα στὸν ἄγριο κρίνο· Τὸ σκουληκάκι βρίσκεται σ᾿ ὥρα γλυκειὰ κ᾿ ἐκεῖνο. Μάγεμα ἡ φύσις κι᾿ ὄνειρο στὴν ὀμορφιὰ καὶ χάρη, Ἡ μαύρη πέτρα ὁλόχρυση καὶ τὸ ξερὸ χορτάρι· Μὲ χίλιες βρύσες χύνεται, μὲ χίλιες γλῶσσες κρένει: Ὅποιος πεθάνῃ σήμερα χίλιες φορὲς πεθαίνει.

Σε κλαίει λαός πάντα χλωρό Να σειέται το χορτάρι Στον τόπο που σε πλάγιασε Το βόλι, ω παλληκάρι Πανάλαφρος ο ύπνος σου Τ’ Απρίλη τα πουλιά Σαν του σπιτιού σου να τ’ ακούς Λογάκια και φιλιά Και να σου φτάνουν του Χειμώνα οι καταρράχτες Σαν τουφεκιού αστραπόβροντα και σαν πολεμοκράχτες Πλατειά του ονείρου μας η γη Κι απόμακρη και γέρνεις Εκεί και σβεις γοργά ιερή στιγμή Σαν πιο πλατειά Την δείχνεις και τη φέρνεις Σαν πιο κοντά.